Genesis Deeper ㊹ យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា · អាប់រ៉ាមបានទទួលសេចក្ដីសន្យាអំពីស្រុកនេះ ហេតុអ្វីបានជាគាត់ឲ្យក្មួយរើសមុន? (លោកុប្បត្តិ ១៣:១~៩)

លោកុប្បត្តិ ស៊ីជម្រៅ · ㊹

ស៊េរីនេះយកអត្ថបទព្រះគម្ពីរម្ដងមួយៗ មកមើលឲ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅ។ រាល់អត្ថបទមានរូបភាពដែលអ្នកអាចប្រើដោយសេរីក្នុងការថ្វាយបង្គំ ក្នុងថ្នាក់រៀន ឬលើបណ្តាញសង្គម។

នោះអាប់រ៉ាមក៏ចេញពីស្រុកអេស៊ីព្ទ ឡើងទៅឯស្រុកត្បូង ព្រមទាំងប្រពន្ធ និងទ្រព្យសម្បត្តិទាំងអស់ ហើយឡុតដែរ អាប់រ៉ាមគាត់មានហ្វូងសត្វ ហើយប្រាក់មាសជាច្រើនណាស់ គាត់ដើរដំណើរពីស្រុកត្បូង រហូតទៅដល់បេតអែល ត្រង់កន្លែងដែលគាត់បានដំឡើងត្រសាលកាលពីដើម គឺនៅកណ្តាលបេតអែល និងអៃយ ជាកន្លែងដែលគាត់បានស្អាងអាសនៈកាលជាន់មុន រួចនៅទីនោះ អាប់រ៉ាមក៏អំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា។ ឯឡុតដែលទៅជាមួយនឹងអាប់រ៉ាម គាត់ក៏មានហ្វូងចៀម ហ្វូងគោ និងត្រសាលជាច្រើនដែរ តែស្រុកនោះមិនល្មមនឹងចិញ្ចឹមគេឲ្យនៅជាមួយគ្នាបានទេ ពីព្រោះគេមានទ្រព្យសម្បត្តិសន្ធឹកណាស់ ដល់ម៉្លេះបានជាគេនៅជាមួយគ្នាពុំបាន មួយទៀត ពួកគង្វាលរបស់អាប់រ៉ាម និងពួកគង្វាលរបស់ឡុតក៏ចេះតែប្រឈ្លោះគ្នា នៅវេលានោះ ពួកសាសន៍កាណាន និងសាសន៍ពេរិស៊ីតបាននៅស្រុកនោះ នោះអាប់រ៉ាមនិយាយនឹងឡុតថា សូមកុំឲ្យឯង ហើយនិងអញ ឬពួកគង្វាលរបស់ឯង និងពួកគង្វាលរបស់អញមានរឿងទាស់ទែងគ្នាឡើយ ដ្បិតយើងជាបងប្អូននឹងគ្នា ស្រុកទាំងមូលនេះ តើមិនមែននៅមុខឯងឬអី ដូច្នេះ សូមឲ្យឯងញែកបែកចេញពីអញទៅ បើឯងរើសយកខាងឆ្វេង នោះអញនឹងទៅខាងស្តាំ ឬបើឯងរើសយកខាងស្តាំ នោះអញនឹងទៅខាងឆ្វេងវិញ

លោកុប្បត្តិ ១៣:១~៩

១. ផ្លូវត្រឡប់មកវិញ ជាអ្នកមាន

ក្នុងអត្ថបទមុន អាប់រ៉ាមបានចុះទៅស្រុកអេស៊ីព្ទ ដើម្បីគេចពីអំណត់។ នៅទីនោះ គាត់បានប្រាប់គេថា សារ៉ាយជាប្អូនស្រីរបស់គាត់ ទោះបីនាងជាប្រពន្ធរបស់គាត់ក៏ដោយ ហើយសារ៉ាយត្រូវបាននាំចូលទៅក្នុងព្រះរាជដំណាក់របស់ផារ៉ោន ជាស្ដេចស្រុកអេស៊ីព្ទ។ ពេលព្រះជាម្ចាស់ធ្វើឲ្យព្រះរាជដំណាក់របស់ផារ៉ោនកើតមានសេចក្ដីវេទនា ផារ៉ោនក៏ប្រគល់សារ៉ាយឲ្យអាប់រ៉ាមវិញ ហើយបញ្ជូនក្រុមរបស់អាប់រ៉ាមចេញពីស្រុកអេស៊ីព្ទ (១២:១០~២០)។

អត្ថបទថ្ងៃនេះ គឺជារឿងបន្ទាប់ពីនោះ។ ឃ្លាដំបូងគឺ «នោះអាប់រ៉ាមក៏ចេញពីស្រុកអេស៊ីព្ទ ឡើងទៅឯស្រុកត្បូង…» (១៣:១)។ ‘ស្រុកត្បូង’ គឺជាតំបន់ស្ងួតហួតហែង នៅភាគខាងត្បូងនៃស្រុកកាណាន។ ក្នុងអត្ថបទមុន អាប់រ៉ាម ‘ចុះទៅ’ ស្រុកអេស៊ីព្ទ (១២:១០) ហើយឥឡូវនេះ គាត់ ‘ឡើងមក’ ពីទីនោះវិញ។ ប៉ុន្តែ អាប់រ៉ាមដែលត្រឡប់មកវិញ មិនដូចពេលគាត់ចេញទៅទេ។ អត្ថបទកត់បន្តភ្លាមថា «អាប់រ៉ាមគាត់មានហ្វូងសត្វ ហើយប្រាក់មាសជាច្រើនណាស់» (១៣:២)។ ក្នុងចំណោមទ្រព្យសម្បត្តិទាំងនោះ ក៏មានហ្វូងចៀម ហ្វូងគោ លា និងអូដ្ឋ ដែលផារ៉ោនបានប្រគល់ឲ្យអាប់រ៉ាមនៅស្រុកអេស៊ីព្ទ ដោយព្រោះសារ៉ាយផងដែរ (១២:១៦)។

ពីស្រុកត្បូង អាប់រ៉ាមធ្វើដំណើរឡើងទៅខាងជើងម្ដងទៀត។ អត្ថបទកត់យ៉ាងលម្អិតថា គាត់បានទៅដល់កន្លែងណា គឺនៅចន្លោះភូមិពីរ ឈ្មោះបេតអែល និងអៃយ ជា ‘កន្លែងដែលគាត់បានដំឡើងត្រសាលកាលពីដើម’ និងជា ‘កន្លែងដែលគាត់បានស្អាងអាសនៈកាលជាន់មុន’ (១៣:៣~៤)។ នោះគឺជាកន្លែងដដែល ដែលមុនពេលចុះទៅស្រុកអេស៊ីព្ទ អាប់រ៉ាមបានស្អាងអាសនាថ្វាយព្រះយេហូវ៉ា ហើយអំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា (១២:៨)។ អត្ថបទកត់ទុកនូវអ្វីដែលអាប់រ៉ាមធ្វើនៅទីនោះម្ដងទៀតថា «…រួចនៅទីនោះ អាប់រ៉ាមក៏អំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា» (១៣:៤)។

បន្ទាប់មក មានរឿងកើតឡើង។ ឡុត ជាក្មួយរបស់អាប់រ៉ាម ដែលធ្វើដំណើរជាមួយគាត់ ក៏មានហ្វូងចៀម ហ្វូងគោ និងត្រសាលជាច្រើនដែរ។ សត្វរបស់គ្រួសារទាំងពីរមានច្រើនពេក រហូតដល់ស្រុកនោះមិនអាចទទួលពួកគេទាំងពីរ ឲ្យនៅកន្លែងតែមួយបានទេ។ អត្ថបទប្រាប់ហេតុផលយ៉ាងច្បាស់ថា «…ពីព្រោះគេមានទ្រព្យសម្បត្តិសន្ធឹកណាស់ ដល់ម៉្លេះបានជាគេនៅជាមួយគ្នាពុំបាន» (១៣:៦)។ ទីបំផុត ពួកគង្វាលរបស់អាប់រ៉ាម និងពួកគង្វាលរបស់ឡុត ក៏ចាប់ផ្ដើមប្រឈ្លោះគ្នា។

ពេលមានការប្រឈ្លោះនោះ អាប់រ៉ាមនិយាយទៅកាន់ឡុតថា «…សូមកុំឲ្យឯង ហើយនិងអញ ឬពួកគង្វាលរបស់ឯង និងពួកគង្វាលរបស់អញមានរឿងទាស់ទែងគ្នាឡើយ ដ្បិតយើងជាបងប្អូននឹងគ្នា» (១៣:៨)។ បន្ទាប់មក គាត់ផ្ដល់សំណើមួយដែលគួរឲ្យភ្ញាក់ផ្អើល៖ «ស្រុកទាំងមូលនេះ តើមិនមែននៅមុខឯងឬអី ដូច្នេះ សូមឲ្យឯងញែកបែកចេញពីអញទៅ បើឯងរើសយកខាងឆ្វេង នោះអញនឹងទៅខាងស្តាំ ឬបើឯងរើសយកខាងស្តាំ នោះអញនឹងទៅខាងឆ្វេងវិញ» (១៣:៩)។ និយាយឲ្យងាយស្រួលយល់ គឺថា ‘ដីធំទូលាយណាស់ យើងនៅដាច់ពីគ្នាទៅ បើឯងយកខាងឆ្វេង អញនឹងទៅខាងស្ដាំ បើឯងយកខាងស្ដាំ អញនឹងទៅខាងឆ្វេង’។ អាប់រ៉ាមបានឲ្យក្មួយរបស់គាត់ ជាអ្នករើសមុន។

២. ជាស្រុកដែលព្រះជាម្ចាស់សន្យាប្រទានឲ្យ ហេតុអ្វីបានជាគាត់ឲ្យក្មួយរើសមុន?

ជាធម្មតា ពេលគ្រួសារមួយចែករបស់អ្វីមួយ មនុស្សចាស់ជាអ្នករើសមុន។ អាប់រ៉ាមជាពូរបស់ឡុត ហើយឡុតជាអ្នកដែលធ្វើដំណើរតាមអាប់រ៉ាមមក (១២:៤)។ លើសពីនេះ ស្រុកនេះមានរឿងពិសេសមួយ គឺជាស្រុកដែលព្រះយេហូវ៉ាបានលេចមកឲ្យអាប់រ៉ាមឃើញ ហើយមានព្រះបន្ទូលសន្យាថា «…អញនឹងឲ្យស្រុកនេះដល់ពូជឯង…» (១២:៧)។

ហេតុនេះហើយ អ្នកដែលអានឈុតនេះ តែងតែឆ្ងល់។ អ្នកដែលបានទទួលសេចក្ដីសន្យា គឺអាប់រ៉ាម ប៉ុន្តែអ្នកដែលបានរើសមុន គឺឡុត។ បើឡុតរើសយកផ្នែកដែលល្អជាងគេនៃស្រុកកាណាន តើសេចក្ដីសន្យារបស់ព្រះជាម្ចាស់នឹងទៅជាយ៉ាងណា? តើអាប់រ៉ាមស្លូតត្រង់ពេកឬ ឬគាត់គ្រាន់តែជាពូដែលមានចិត្តល្អប៉ុណ្ណោះ?

បើយើងអានរឿងនេះត្រឹមតែជារឿង ‘មនុស្សល្អម្នាក់ដែលចេះយោគយល់’ សំណួររបស់យើងនឹងឈប់ត្រឹមនោះ។ ប៉ុន្តែ អត្ថបទបានកត់ទុកពាក្យរបស់អាប់រ៉ាមផ្ទាល់ ដែលប្រាប់ថាហេតុអ្វីបានជាគាត់និយាយដូច្នោះ។ ហើយអត្ថបទក៏បានកត់ទុកដែរថា មុនពេលនិយាយពាក្យនោះភ្លាម អាប់រ៉ាមបានទៅដល់កន្លែងណា។

៣. ស៊ីជម្រៅបន្តិច · ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’ និងអាសនាដែលគាត់បានត្រឡប់ទៅមុននោះ

សូមប្រាប់ចម្លើយជាមុនសិន៖ ហេតុផលតែមួយដែលអាប់រ៉ាមលើកឡើង គឺ ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’។ សម្រាប់គាត់ ការបញ្ឈប់ការទាស់ទែងគ្នារវាងបងប្អូន សំខាន់ជាងការយកដីល្អមុនគេ។ ហើយអត្ថបទកត់ថា មុនពេលគាត់និយាយពាក្យនេះភ្លាម គាត់បានត្រឡប់ទៅកន្លែងដែលគាត់ធ្លាប់ស្អាងអាសនាកាលពីមុន ហើយអំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា។ ស្រុកនោះ មិនមែនជាអ្វីដែលអាប់រ៉ាមនឹងទទួលបាន ដោយសារគាត់ក្ដាប់ជាប់ទេ គឺជាអ្វីដែលព្រះជាម្ចាស់មានព្រះបន្ទូលថា ‘អញនឹងឲ្យ’។ ដូច្នេះ ទោះបីគាត់ឲ្យឡុតរើសមុនក៏ដោយ គាត់មិនបានបាត់បង់សេចក្ដីសន្យានោះទេ។

ជាដំបូង សូមមើលហេតុផលដែលអាប់រ៉ាមខ្លួនឯងបានលើកឡើង។ ព្រះគម្ពីរភាសាខ្មែរបកថា «…ដ្បិតយើងជាបងប្អូននឹងគ្នា» ហើយនៅក្នុងភាសាហេព្រើរ ដែលជាភាសាដំបូងនៃព្រះគម្ពីរសញ្ញាចាស់ ពាក្យនោះក៏មានន័យថា ‘យើងជាមនុស្សបងប្អូន’ ដូចគ្នាដែរ។ តាមពិត ឡុតមិនមែនជាបងប្អូនរបស់អាប់រ៉ាមទេ គឺជាក្មួយ។ អត្ថបទខាងមុនក៏បានហៅឡុតថា ‘ក្មួយ’ ដែរ (១២:៥)។ ប៉ុន្តែ អាប់រ៉ាមហៅឡុតថាជាបងប្អូន។ នៅកន្លែងដែលកើតមានការប្រឈ្លោះគ្នាអំពីដី និងសត្វ អ្វីដែលអាប់រ៉ាមនិយាយមុនគេ គឺថាពួកគេទាំងពីរជាអ្វីចំពោះគ្នា។

ពាក្យនេះពិសេសប៉ុណ្ណា យើងនឹងឃើញ ពេលដាក់វាក្បែរពាក្យដែលអាប់រ៉ាមបាននិយាយពីមុន។ មុនអត្ថបទថ្ងៃនេះ ព្រះគម្ពីរកត់ទុកពាក្យសម្ដីរបស់អាប់រ៉ាមតែម្ដងប៉ុណ្ណោះ គឺពេលគាត់និយាយទៅកាន់សារ៉ាយ មុនពេលចូលស្រុកអេស៊ីព្ទ ក្នុងអត្ថបទមុន៖ «…ដើម្បីឲ្យគេបានប្រព្រឹត្តល្អនឹងអញដោយព្រោះឯង ហើយឲ្យអញមានជីវិតរស់នៅដោយសារឯងផង» (១២:១៣)។ នៅកណ្ដាលពាក្យនោះ គឺ ‘អញ’ ពោលគឺឲ្យគេប្រព្រឹត្តល្អនឹងអញ និងឲ្យអញមានជីវិតរស់។ ពាក្យទីពីររបស់អាប់រ៉ាម ក្នុងអត្ថបទថ្ងៃនេះ ខុសពីនោះ។ គាត់ហៅភាគីទាំងពីរទន្ទឹមគ្នា ‘ឯង ហើយនិងអញ ឬពួកគង្វាលរបស់ឯង និងពួកគង្វាលរបស់អញ’ ហើយបញ្ចប់ដោយ ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’។

អត្ថបទមិនបានប្រាប់ថា អាប់រ៉ាមបានយល់អ្វីខ្លះនៅចន្លោះពេលនោះទេ។ ប៉ុន្តែ អត្ថបទកត់ទុកនូវរឿងមួយ ដែលកើតឡើងនៅចន្លោះពាក្យទាំងពីរនោះ។ អាប់រ៉ាមឡើងមកពីស្រុកអេស៊ីព្ទ ទៅដល់ ‘កន្លែងដែលគាត់បានស្អាងអាសនៈកាលជាន់មុន’ ហើយអំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ានៅទីនោះ។ អត្ថបទកត់រឿងនេះថា «…រួចនៅទីនោះ អាប់រ៉ាមក៏អំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា» (១៣:៤)។ នៅក្នុងរឿងស្រុកអេស៊ីព្ទមុននោះ គ្មានអាសនា ហើយក៏គ្មានការអំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ាសូម្បីតែម្ដងដែរ។ ការនោះបានវិលមកវិញនៅកន្លែងនេះ ហើយការប្រឈ្លោះគ្នាចាប់ផ្ដើមតែក្រោយពីនោះ។

មានឃ្លាមួយទៀតដែលគួរកត់សម្គាល់។ នៅក្នុងខដដែល ដែលកត់ថាពួកគង្វាលប្រឈ្លោះគ្នា អត្ថបទបន្ថែមថា «…នៅវេលានោះ ពួកសាសន៍កាណាន និងសាសន៍ពេរិស៊ីតបាននៅស្រុកនោះ» (១៣:៧)។ សាសន៍កាណាន និងសាសន៍ពេរិស៊ីត គឺជាជនជាតិដែលបានមករស់នៅក្នុងស្រុកនោះមុនរួចហើយ។ ដូច្នេះ វាលស្មៅដែលគ្រួសារទាំងពីរកំពុងប្រឈ្លោះគ្នានោះ មិនទាន់ជារបស់អាប់រ៉ាម ឬរបស់ឡុតនៅឡើយទេ។ បើអាប់រ៉ាមនឹងបានស្រុកនោះមែន នោះមិនមែនដោយសារពួកគង្វាលដណ្ដើមបានមកទេ គឺដោយសារព្រះជាម្ចាស់ប្រទានឲ្យ ដូចដែលទ្រង់បានសន្យា (១២:៧)។

ដូច្នេះ ការដែលអាប់រ៉ាមឲ្យឡុតរើសមុន មិនមែនជាការបោះបង់សេចក្ដីសន្យានោះទេ។ ជាការពិត ក្រោយពេលឡុតចាកចេញទៅ ព្រះជាម្ចាស់មានព្រះបន្ទូលនឹងអាប់រ៉ាមម្ដងទៀត ហើយរំលឹកសេចក្ដីសន្យានោះថា «ដ្បិតស្រុកទាំងប៉ុន្មានដែលឯងមើលឃើញ នោះអញនឹងឲ្យដល់ឯង និងពូជឯងជាដរាបតទៅ» (១៣:១៥)។ ទោះបីឡុតរើសយកអ្វីក៏ដោយ សេចក្ដីសន្យានៅតែដដែល។

សំណួរដំបូងរបស់យើង មានចម្លើយដូច្នេះ។ ការដែលអាប់រ៉ាមឲ្យក្មួយរើសមុន មិនមែនដោយសារគាត់ស្លូតត្រង់ពេក ឬគ្រាន់តែដោយសារគាត់មានចិត្តល្អនោះទេ។ ហេតុផលដែលអត្ថបទកត់ទុក គឺ ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’។ ហើយពាក្យនោះចេញមក ក្រោយពេលគាត់ត្រឡប់ទៅកន្លែងអាសនា ដែលគាត់ធ្លាប់ស្អាងកាលពីមុន ហើយអំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា។ ស្រុកនោះ មិនមែនជាអ្វីដែលត្រូវដណ្ដើមយកដោយការប្រឈ្លោះទេ គឺជាអ្វីដែលព្រះជាម្ចាស់ប្រទានឲ្យ។ ដូច្នេះ អាប់រ៉ាមអាចឲ្យឡុតរើសមុនបាន ដោយមិនបាត់បង់សេចក្ដីសន្យា។ កាលខ្វះខាត អាប់រ៉ាមបានគិតពី ‘ឲ្យអញមានជីវិតរស់’ មុនគេ ប៉ុន្តែឥឡូវនេះ ពេលមានការប្រឈ្លោះដែលកើតចេញពីភាពហូរហៀរ គាត់បែរជាហៅឡុតថាជាបងប្អូនមុនគេ។

៤. ពន្យល់ពាក្យ · ធ្ងន់ · ការទាស់ទែង · បងប្អូន · ញែកបែកចេញ

ព្រះគម្ពីរសញ្ញាចាស់ត្រូវបានសរសេរដំបូងជាភាសាហេព្រើរ។ សូមយើងមើលពាក្យហេព្រើរពីអត្ថបទថ្ងៃនេះ ជាបួនចំណុច។

① ធ្ងន់ · កាវ៉េដ (כָּבֵד)។ នេះជាពាក្យនៅពីក្រោយឃ្លា «អាប់រ៉ាមគាត់មានហ្វូងសត្វ ហើយប្រាក់មាសជាច្រើនណាស់» (១៣:២)។ អត្ថន័យមូលដ្ឋានរបស់វា គឺ ‘ធ្ងន់’។ បើបកប្រែតាមពាក្យ គឺ ‘អាប់រ៉ាមធ្ងន់ខ្លាំងណាស់ ដោយហ្វូងសត្វ ប្រាក់ និងមាស’។ ពាក្យនេះក៏បានលេចឡើងក្នុងអត្ថបទមុនដែរ។ នៅខ ១២:១០ ដែលប្រាប់ពីមូលហេតុដែលអាប់រ៉ាមចុះទៅស្រុកអេស៊ីព្ទ ក្នុងឃ្លា «…ដ្បិតអំណត់នៅស្រុកកាណានបានខ្លាំងណាស់» ពាក្យ ‘ខ្លាំង’ ក៏ជាពាក្យនេះដែរ។ ព្រះគម្ពីរភាសាខ្មែរប្រើពាក្យ ‘ខ្លាំង’ នៅខ ១២:១០ និង ‘ច្រើន’ នៅខ ១៣:២ ប៉ុន្តែក្នុងភាសាហេព្រើរ មនុស្សម្នាក់ដែលចុះទៅ ដោយសារអំណត់ ‘ធ្ងន់’ បានឡើងមកវិញ ជាមនុស្សដែល ‘ធ្ងន់’ ដោយទ្រព្យសម្បត្តិ។ នៅក្នុងគម្ពីរលោកុប្បត្តិ ពាក្យនេះលេចឡើងក្នុងទម្រង់ដដែលនេះ ចំនួនប្រាំបួនកន្លែង។ ប្រាំដងនិយាយអំពីអំណត់ ហើយបីដងនិយាយអំពីក្បួនហែសពរបស់យ៉ាកុប និងសេចក្ដីសោកសៅនៅពេលនោះ (៥០:៩~១១)។ កន្លែងដែលពាក្យនេះប្រើសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ មានតែម្ដងគត់ គឺអាប់រ៉ាមក្នុងអត្ថបទថ្ងៃនេះ។ ការខ្វះខាតក៏ធ្ងន់ ហើយភាពហូរហៀរក៏ធ្ងន់ដែរ។ ការប្រឈ្លោះគ្នាក្នុងអត្ថបទថ្ងៃនេះ ចាប់ផ្ដើមពីទម្ងន់នៃភាពហូរហៀរនោះ។

② ការទាស់ទែង · រីវ (רִיב) និង មេរីវ៉ា (מְרִיבָה)។ ឃ្លា «…ពួកគង្វាលរបស់អាប់រ៉ាម និងពួកគង្វាលរបស់ឡុតក៏ចេះតែប្រឈ្លោះគ្នា…» (១៣:៧) ក្នុងភាសាហេព្រើរមានន័យថា ‘មានការទាស់ទែងរវាងពួកគង្វាល’ ហើយពាក្យ ‘ការទាស់ទែង’ នៅទីនេះ គឺរីវ។ ពេលអាប់រ៉ាមនិយាយថា «…សូមកុំឲ្យ…មានរឿងទាស់ទែងគ្នាឡើយ…» (១៣:៨) ពាក្យ ‘រឿងទាស់ទែង’ នៅទីនេះ គឺមេរីវ៉ា។ មេរីវ៉ា ជាពាក្យដែលមកពីពាក្យដូចគ្នានឹងរីវ។ ទាំងពីរមានន័យថា ការឈ្លោះប្រកែក ឬការទាស់ទែងគ្នា។ នៅក្នុងគម្ពីរលោកុប្បត្តិ ពាក្យទាំងពីរនេះលេចឡើងតែនៅខ ១៣:៧ និង ១៣:៨ ប៉ុណ្ណោះ។ ក្រោយមក នៅជំពូក ២៦ ពេលពួកគង្វាលរបស់អ៊ីសាក និងពួកគង្វាលអ្នកស្រុក ប្រឈ្លោះគ្នាអំពីអណ្ដូង ក៏មានពាក្យដែលមានន័យដូចគ្នាដែរ ប៉ុន្តែនៅទីនោះ ព្រះគម្ពីរប្រើវាក្នុងន័យ ‘បានប្រឈ្លោះគ្នា’ មិនមែន ‘ការទាស់ទែង’ ទេ។ ម្យ៉ាងទៀត អត្ថបទមិនបានកត់ទុកសូម្បីតែមួយឃ្លាថា អ្នកណាចាប់ផ្ដើមការទាស់ទែងមុន ឬកំហុសរបស់អ្នកណាធំជាងនោះទេ។ អាប់រ៉ាមក៏មិនបានសួររកអំពីរឿងនោះដែរ។ គាត់មិនបានឈ្លោះថាអ្នកណាត្រូវទេ គឺគាត់សុំឲ្យឈប់ការទាស់ទែងនោះតែម្ដង។

③ បងប្អូន · អាខីម (אַחִים)។ នេះជាពាក្យ ‘បងប្អូន’ ក្នុងឃ្លា «…ដ្បិតយើងជាបងប្អូននឹងគ្នា» (១៣:៨)។ ទម្រង់មូលដ្ឋានគឺ ‘អាខ’ (បងប្អូនប្រុស) ហើយអាខីម សំដៅលើមនុស្សច្រើននាក់ គឺ ‘បងប្អូនទាំងឡាយ’។ ក្នុងភាសាហេព្រើរ ពាក្យនេះមិនត្រឹមតែប្រើសម្រាប់បងប្អូនបង្កើតប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ប្រើសម្រាប់ហៅសាច់ញាតិជិតស្និទ្ធដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ពាក្យដែលអាប់រ៉ាមរើសប្រើ មិនមែន ‘ក្មួយ’ (ពាក្យដែលអត្ថបទប្រើនៅខ ១២:៥) ទេ គឺ ‘បងប្អូន’។ ជំនួសឲ្យពាក្យដែលបែងចែកថាអ្នកណានៅខាងលើ អ្នកណានៅខាងក្រោម គាត់បានរើសពាក្យសម្រាប់ហៅមនុស្សដែលឈរទន្ទឹមគ្នា។ ហេតុនេះហើយ ក្នុងអត្ថបទថ្ងៃនេះ ពាក្យនេះគឺជាពាក្យគន្លឹះ ដែលបញ្ឈប់ការទាស់ទែង។

④ ញែកបែកចេញ · ហ៊ីប៉ារេដ (הִפָּרֶד)។ នេះជាពាក្យនៅពីក្រោយឃ្លា «…សូមឲ្យឯងញែកបែកចេញពីអញទៅ…» (១៣:៩)។ អត្ថន័យមូលដ្ឋានរបស់វា គឺ ‘បែកចេញពីគ្នា’ ឬ ‘ញែកជាផ្នែក’។ នៅក្នុងគម្ពីរលោកុប្បត្តិ គេប្រើពាក្យនេះ នៅពេលដែលអ្វីៗដែលធ្លាប់ជាតែមួយ បែកចេញជាច្រើន។ ឧទាហរណ៍ ព្រះគម្ពីរនិយាយអំពីទន្លេដែលហូរចេញពីស្រុកអេដែនថា «…រួចហូរបែកពីនោះទៅជា៤មុខ» (២:១០)។ ហើយព្រះគម្ពីរនិយាយអំពីពួកកូនចៅណូអេថា «…ដែលបានបែកខ្ញែកគ្នា ចេញទៅសាសន៍ផ្សេងៗ នៅផែនដីក្រោយទឹកជន់លិច» (១០:៣២)។ ព្រះគម្ពីរភាសាខ្មែរក៏ប្រើពាក្យ ‘បែក’ នៅកន្លែងទាំងនេះ ដូចនៅខ ១៣:៩ ដែរ។ ក្នុងរឿងថ្ងៃនេះ អាប់រ៉ាមលើកពាក្យនេះឡើងនៅខទី ៩ ហើយក្នុងភាសាហេព្រើរ ពាក្យដដែលនេះបន្តនៅខទី ១១ «…គេបានឃ្លាតចេញពីគ្នាដូច្នោះឯង» និងនៅខទី ១៤ «គ្រាក្រោយដែលឡុតបានឃ្លាតចេញទៅ…»។ នៅខទាំងពីរនេះ ព្រះគម្ពីរភាសាខ្មែរប្រើពាក្យ ‘ឃ្លាត’ ជំនួសឲ្យ ‘បែក’។ អាប់រ៉ាមមិនបានលាក់ការពិតថា ពួកគេមិនអាចនៅជាមួយគ្នាទៀតបានទេ។ ប៉ុន្តែ គាត់មិនបានស្នើឲ្យបែកគ្នា ដោយបែរខ្នងដាក់គ្នាកណ្ដាលការប្រឈ្លោះនោះទេ គឺស្នើឲ្យបែកផ្លូវគ្នា ក្រោយពេលហៅគ្នាថាជាបងប្អូនជាមុនសិន។

៥. រឿងមួយទៀត · នៅតែជា ‘បងប្អូន’ ទោះបីបែកគ្នាហើយក៏ដោយ

តើពាក្យ ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’ របស់អាប់រ៉ាម គ្រាន់តែជាពាក្យដែលគាត់និយាយម្ដង ដើម្បីបំបាត់ភាពតានតឹងនៅពេលនោះឬ? បើយើងតាមដានរឿងនេះបន្តទៀតបន្តិច យើងនឹងឃើញថា មិនមែនដូច្នោះទេ។

ទីបំផុត ឡុតរើសយកវាលទន្លេយ័រដាន់នៅខាងកើត ហើយចាកចេញទៅ រួចផ្លាស់ត្រសាលរបស់គាត់ទៅរហូតដល់ជិតក្រុងសូដុម (១៣:១១~១២)។ ហើយនៅជំពូកបន្ទាប់ភ្លាម គាត់ជួបគ្រោះមហន្តរាយ។ ស្ដេចជាច្រើនបានវាយលុកក្រុងសូដុម ចាប់ឡុត ហើយរឹបអូសទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់ទៅដែរ (១៤:១២)។ ពេលអាប់រ៉ាមឮដំណឹងនោះ គាត់នាំពួកបម្រើដែលកើតក្នុងផ្ទះគាត់ ហើយដែលធ្លាប់ហ្វឹកហាត់ ចំនួន ៣១៨ នាក់ ដេញតាមសត្រូវរហូតដល់ ‘ដាន់’ ជាកន្លែងមួយនៅចុងខាងជើងបំផុតនៃស្រុកនោះ។ ព្រះគម្ពីរកត់ថា «កាលអាប់រ៉ាមបានឮថា គេចាប់ក្មួយខ្លួនទៅជាឈ្លើយដូច្នោះ…» (១៤:១៤)។

ពាក្យដែលព្រះគម្ពីរភាសាខ្មែរបកថា ‘ក្មួយ’ នៅទីនេះ ក្នុងភាសាហេព្រើរ គឺ ‘បងប្អូនរបស់គាត់’។ នៅខទី ១៦ ដែលអាប់រ៉ាមនាំឡុតត្រឡប់មកវិញ ឃ្លា «…ព្រមទាំងឡុតជាក្មួយ…» ក៏ជា ‘ឡុតជាបងប្អូនរបស់គាត់’ ក្នុងភាសាហេព្រើរដែរ។ ព្រះគម្ពីរភាសាខ្មែរប្រើពាក្យ ‘ក្មួយ’ ទាំងនៅខ ១២:៥ ១៤:១២ ១៤:១៤ និង ១៤:១៦ ប៉ុន្តែក្នុងភាសាហេព្រើរ ពាក្យទាំងនោះមិនដូចគ្នាទេ។ នៅខ ១២:៥ និង ១៤:១២ អត្ថបទហេព្រើរហៅឡុតយ៉ាងត្រឹមត្រូវថា ‘កូនប្រុសរបស់បងប្អូន’ ពោលគឺក្មួយ។ ប៉ុន្តែ នៅផ្នែកដែលអាប់រ៉ាមរត់ទៅជួយសង្គ្រោះឡុត អត្ថបទហេព្រើរហៅឡុតថា ‘បងប្អូន’ ដែលជាពាក្យដដែល ដែលអាប់រ៉ាមបានហៅឡុតនៅខ ១៣:៨។

មនុស្សទាំងពីរបានបែកផ្លូវគ្នា។ កន្លែងរស់នៅក៏ខុសគ្នា ហើយឡុតបានរើសផ្លូវមួយខុសពីអាប់រ៉ាម។ ប៉ុន្តែ ពាក្យ ‘បងប្អូន’ មិនបានបាត់ទៅទេ។ ឈ្មោះ ‘បងប្អូន’ ដែលអាប់រ៉ាមបានហៅឡុត មុនពេលពួកគេបែកគ្នា អត្ថបទហេព្រើរនៅតែប្រើដដែល ក្រោយពេលពួកគេបែកគ្នា។ ហើយអាប់រ៉ាមបានរត់ទៅជួយបងប្អូននោះ រហូតដល់ចុងខាងជើង។ ការនេះជួយទ្រទ្រង់ចម្លើយដែលយើងបានរកឃើញខាងលើ៖ អ្វីដែលអាប់រ៉ាមបានបោះបង់ គឺសិទ្ធិរើសមុន មិនមែនបងប្អូនរបស់គាត់ទេ។

៦. សម្រាប់យើងថ្ងៃនេះ

អត្ថបទនេះទុកឲ្យយើងនូវសារតែមួយ៖ នៅកន្លែងដែលភាពហូរហៀរបានបង្កើតការទាស់ទែង មុននឹងជជែកថាអ្នកណាត្រូវ អាប់រ៉ាមបាននិយាយជាមុនសិនថា ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’។

បើមើលអត្ថបទម្ដងទៀត អាប់រ៉ាមមិនបានសួរថា ពួកគង្វាលណាជាអ្នកខុសទេ។ គាត់ក៏មិនបានលើកឡើងថា គាត់ជាពូ ឬថាគាត់ជាអ្នកដែលបានទទួលសេចក្ដីសន្យានោះដែរ។ ពាក្យដំបូងដែលគាត់និយាយ គឺថាពួកគេទាំងពីរជាអ្វីចំពោះគ្នា ហើយក្រោយពីនោះទើបគាត់និយាយអំពីរបៀបចែកដី។

ដូចដែលការទាស់ទែងរវាងអាប់រ៉ាម និងឡុត មិនបានកើតឡើងពេលខ្វះខាតទេ គឺពេលមានហូរហៀរ ការទាស់ទែងជាច្រើនដែលយើងជួបប្រទះ ក៏ចាប់ផ្ដើមនៅពេលដែលអ្វីៗបានក្លាយជាបរិបូរដែរ។ មានពេលខ្លះ បងប្អូនបង្កើតនិយាយដាក់គ្នាកាន់តែមុតស្រួច ដោយសារផ្ទះ និងរបស់របរដែលឪពុកម្ដាយបានទុកឲ្យ។ ពេលហាងដែលបានចាប់ផ្ដើមជាមួយមិត្តភក្តិ ចាប់ផ្ដើមដើរល្អ អារម្មណ៍អន់ចិត្តក៏អាចកកកុញឡើង អំពីរឿងថាអ្នកណាធ្វើការច្រើនជាង។ នៅកន្លែងធ្វើការ ក្រុមមួយអាចទទួលបានលទ្ធផលល្អ ប៉ុន្តែក្រោយមក ទំនាក់ទំនងបែរជាឆ្គងឆ្គាំ ដោយសាររឿងថាការសរសើរនោះគួរជារបស់អ្នកណា។ នៅពេលបែបនោះ មានសំឡេងមួយក្នុងចិត្តនិយាយថា ‘លើកនេះ តើខ្ញុំមិនគួររក្សាចំណែករបស់ខ្ញុំឲ្យបានទេឬ?’

អាប់រ៉ាមក៏មានហេតុផលគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីទាមទារចំណែករបស់ខ្លួនមុនដែរ។ គាត់ជាមនុស្សចាស់ ជាអ្នកដែលបានទទួលសេចក្ដីសន្យា ហើយមានទ្រព្យសម្បត្តិច្រើនទៀតផង។ ប៉ុន្តែ អ្វីដែលអត្ថបទកត់ទុកមុនការប្រឈ្លោះនោះ គឺការដែលគាត់ត្រឡប់ទៅកន្លែងដែលគាត់ធ្លាប់ស្អាងអាសនាកាលពីមុន ហើយអំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា។ ហើយពេលមានការប្រឈ្លោះ គាត់បានហៅឡុតថាជាបងប្អូន។

យើងអាចទាញយកការលួងលោមមួយទៀតពីអត្ថបទនេះ។ ក្រោយពេលអាប់រ៉ាមឲ្យឡុតរើសមុន សេចក្ដីសន្យារបស់ព្រះជាម្ចាស់នៅតែដដែល (១៣:១៥)។ ហើយទំនាក់ទំនងរបស់គាត់ជាមួយឡុតក៏មិនបានដាច់ដែរ។ ក្រោយមក ពេលឡុតជួបគ្រោះ អត្ថបទហេព្រើរកត់ថា អាប់រ៉ាមបានរត់ទៅជួយសង្គ្រោះ ‘បងប្អូនរបស់គាត់’។ ពិតណាស់ មានថ្ងៃខ្លះដែលក្រោយពេលយើងធ្វើជាអ្នកលះបង់មុន ហាក់ដូចជាមានតែការខាតបង់ប៉ុណ្ណោះដែលនៅសល់។ មានថ្ងៃខ្លះ ដែលអ្នកម្ខាងទៀតមិនយល់ពីចិត្តរបស់យើង។ សូម្បីតែនៅថ្ងៃបែបនោះ ពាក្យ ‘យើង’ ដែលយើងបាននិយាយជាមុន អាចក្លាយជាកន្លែងដែលយើងអាចត្រឡប់ទៅវិញនៅថ្ងៃណាមួយ។

បើឥឡូវនេះ ការចែករបស់អ្វីមួយជាមួយនរណាម្នាក់ កំពុងធ្វើឲ្យចិត្តរបស់អ្នកធ្ងន់ មុនពេលចាប់ផ្ដើមនិយាយអំពីចំណែក ប្រហែលជាល្អ បើអ្នកសរសេរប្រយោគមួយជាមុនសិនថា អ្នកនិងមនុស្សនោះជាអ្វីចំពោះគ្នា។ ‘យើងជាបងប្អូន ដែលបានរស់នៅជាមួយគ្នាម្ភៃឆ្នាំ’។ ‘យើងជាមិត្តភក្តិ ដែលបានចាប់ផ្ដើមហាងនេះជាមួយគ្នា’។ បើអ្នកចងចាំប្រយោគមួយនោះក្នុងចិត្ត ពេលចូលទៅក្នុងការសន្ទនា ប្រហែលជាអ្នកនឹងរកឃើញពាក្យដែលអាចនិយាយអំពីការចែកចំណែក ដោយមិនបាត់បង់មនុស្សនោះ បានងាយស្រួលជាងមុនបន្តិច។

“ឱព្រះជាម្ចាស់ ដែលរក្សាអ្វីដែលព្រះអង្គបានសន្យា ព្រះអង្គជ្រាបថា ពេលដៃរបស់យើងខ្ញុំមានអ្វីៗហូរហៀរ ចិត្តរបស់យើងខ្ញុំបែរជាចង្អៀតទៅវិញ។ មុនពេលយើងខ្ញុំគិតពីចំណែករបស់ខ្លួន សូមឲ្យយើងខ្ញុំនឹកចាំជាមុនសិនថា យើងខ្ញុំ និងមនុស្សដែលនៅក្បែរ ជាអ្វីចំពោះគ្នា។ សូមឲ្យយើងខ្ញុំជឿថា សូម្បីតែនៅកន្លែងដែលយើងខ្ញុំបានលះបង់មុន សេចក្ដីសន្យារបស់ព្រះអង្គនៅតែដដែល ហើយសូមរក្សាពាក្យ ‘យើង’ ដែលអាចនាំយើងខ្ញុំ និងអ្នកដែលបានបែកផ្លូវពីយើងខ្ញុំ ឲ្យជួបគ្នាវិញ។ អាម៉ែន។”

🕊 របៀបប្រើក្នុងការបម្រើ

សំណួរបើក
សួរថា “ពេលកូនៗ និងមិត្តម្នាក់ចង់បានប្រដាប់ក្មេងលេងតែមួយដូចគ្នា តើកូនៗបានធ្វើអ្វី?” ហើយស្ដាប់ចម្លើយរបស់កុមារ (ឧទាហរណ៍ ចាប់យកមុនគេ យំហើយនិយាយ ឬប្រាប់គ្រូ)។ បន្ទាប់មក និយាយថា “ថ្ងៃនេះ ក្នុងព្រះគម្ពីរ មានគ្រួសារមួយដែលចាប់ផ្ដើមទាស់ទែងគ្នា ដោយសារមានចៀម និងគោច្រើនពេក។ តោះ យើងរកមើលជាមួយគ្នាថា ពេលនោះ លោកតាអាប់រ៉ាមបាននិយាយអ្វី” រួចចូលទៅក្នុងអត្ថបទ។

សកម្មភាព
ជាដំបូង បង្ហាញរូបភាព ‘ពួកគង្វាលក៏ចេះតែប្រឈ្លោះគ្នា’ ពីរូបភាពថ្ងៃនេះ ហើយសួរថា “ហេតុអ្វីបានជាពួកគេប្រឈ្លោះគ្នា?” អានខទី ៦ ជាមួយគ្នា «…ពីព្រោះគេមានទ្រព្យសម្បត្តិសន្ធឹកណាស់ ដល់ម៉្លេះបានជាគេនៅជាមួយគ្នាពុំបាន» ហើយពិនិត្យជាមួយគ្នាថា ការប្រឈ្លោះនោះកើតឡើងដោយសារមានសត្វច្រើនពេក។ បន្ទាប់មក បង្ហាញរូបភាព ‘ស្រុកទាំងមូលនេះ តើមិនមែននៅមុខឯងឬអី’ ហើយអានខទី ៨~៩ យឺតៗ។ សរសេរនៅលើក្ដារខៀន (បើគ្មានក្ដារខៀន ប្រើក្រដាសធំ) ថា ‘យើងជា ______’ ហើយសួរថា “ដើម្បីបញ្ឈប់ការប្រឈ្លោះ តើអាប់រ៉ាមបានប្រាប់ឡុតថា ពួកគេជាអ្វី?” ឲ្យកុមាររកពាក្យ ‘បងប្អូន’ នៅខទី ៨ ហើយសរសេរវានៅក្នុងចន្លោះទទេ។ ពន្យល់ថា “ឡុតពិតជាក្មួយរបស់អាប់រ៉ាម ប៉ុន្តែអាប់រ៉ាមហៅឡុតថាជាបងប្អូន”។

ការអនុវត្ត
ចែកកាតតូចៗដល់កុមារម្នាក់ៗ ហើយឲ្យពួកគេនឹកឃើញមនុស្សម្នាក់ ដែលពួកគេតែងតែទាស់ទែងជាមួយ អំពីរឿងអ្វីមួយនាពេលថ្មីៗនេះ (ឧទាហរណ៍ ប្អូន ឬមិត្តអង្គុយជាមួយ)។ ឲ្យពួកគេសរសេរ ‘យើងជា ______’ នៅលើកាត ហើយបំពេញចន្លោះទទេដោយទំនាក់ទំនងរវាងពួកគេ និងមនុស្សនោះ (ឧទាហរណ៍ ‘យើងជាគ្រួសារតែមួយ’ ‘យើងជាមិត្តរួមថ្នាក់’)។ ប្រាប់ពួកគេថា មិនចាំបាច់បង្ហាញកាតនោះដល់អ្នកណាទេ។ សង្ខេបដោយនិយាយថា “ពេលពួកគង្វាលកំពុងប្រឈ្លោះគ្នា អាប់រ៉ាមមិនបានរកមើលថាអ្នកណាខុសទេ គឺគាត់និយាយមុនគេថា ‘យើងជាបងប្អូននឹងគ្នា’។ លើកក្រោយ ពេលកូនៗហាក់ដូចជានឹងទាស់ទែងជាមួយមនុស្សនោះ សូមនឹកចាំពីកាតនេះ” ហើយឲ្យកុមារម្នាក់ៗយកកាតទៅផ្ទះ។

🖼️ រូបភាពបួនសន្លឹកថ្ងៃនេះ · ចុចឲ្យយូរ ឬចុចកណ្ដុរស្ដាំ ដើម្បីរក្សាទុក

អាប់រ៉ាមក៏ចេញពីស្រុកអេស៊ីព្ទ ឡើងទៅឯស្រុកត្បូង	អាប់រ៉ាមក៏អំពាវនាវដល់ព្រះនាមព្រះយេហូវ៉ា
ស្រុកទាំងមូលនេះ តើមិនមែននៅមុខឯងឬអី	ពួកគង្វាលក៏ចេះតែប្រឈ្លោះគ្នា

📄 អាជ្ញាបណ្ណរូបភាព CC0 (សាធារណៈ) · ប្រើ កែ និងចែកចាយឡើងវិញដោយសេរី ដោយមិនចាំបាច់បញ្ជាក់ប្រភព។

🤖 រូបភាពទាំងនេះបង្កើតឡើងដោយ AI (Grok)។

---

📚 ចង់បង្រៀនរឿងនេះមែនទេ?

▶ លោកុប្បត្តិ ស៊ីជម្រៅ ㊸ ដោយព្រោះសារ៉ាយ · អាប់រ៉ាមចុះទៅស្រុកអេស៊ីព្ទ ដោយសារអំណត់ ជារឿងនៅមុនអត្ថបទថ្ងៃនេះភ្លាម
📖 លោកុប្បត្តិ ស៊ីជម្រៅ ㊷ គាត់ក៏ស្អាងអាសនាមួយ · រឿងដែលអាប់រ៉ាមចូលមកក្នុងស្រុកសន្យា ហើយស្អាងអាសនានៅស៊ីគែម និងនៅខាងកើតបេតអែល

Origin Bible · Mission Zedero
ទំនាក់ទំនង joypej@gmail.com
✍️ អត្ថបទនេះសរសេរដោយមានជំនួយពី AI ហើយមានមនុស្សពិនិត្យ។
អត្ថបទស្ថិតក្រោម CC BY-NC 4.0។ អាចប្រើដោយសេរីក្នុងគោលបំណងមិនរកប្រាក់ចំណេញ ដោយបញ្ជាក់ប្រភព។